Geschiedenis

Een inleiding tot de kunst van de Chinese kalligrafie

Door Tom | 7 augustus 2020


Een zwierige mix van schilderen en schrijven, dat is Chinese kalligrafie en het is uniek qua uiterlijk. Voor geïnteresseerden kan de taak om het te leren en te begrijpen ontmoedigend zijn. En hoewel het niet gemakkelijk is, kan het een wereld van verschil maken als je over alle benodigde gereedschappen en een basiskennis van de principes beschikt, zoals expert in Aziatische kunst Ye Hua uitlegt. 


Kalligrafie in China speelt al generaties lang een cruciale rol in de psyche van de natie. Het heeft gediend als communicatiemiddel en als medium voor zelfexpressie en macht. Hoewel de hedendaagse samenleving buiten China de Chinese kalligrafie voornamelijk beschouwt als een prachtige, wervelende kunstvorm, is de geschiedenis ervan een cruciaal onderdeel voor iedereen die echt geïnteresseerd is om het vak te leren. 


Een korte geschiedenis van het Chinese handschrift


Kalligrafie is verweven met de Chinese cultuur. "Kalligrafie in China heeft een geschiedenis van ongeveer 2000 jaar, vanaf de tijd van de Han-dynastie", legt Ye uit. "De waarde ervan is nauw verbonden met de manier waarop de Chinezen lange tijd naar literatuur en het geschreven woord keken". Vroege voorbeelden van schrijven werden voor het eerst gevonden op wat bekend staat als orakelbeenderen (dierlijke botten) tijdens de Shang-dynastie. In deze periode zouden inscripties op botten door de Shang-koningen zijn gebruikt bij waarzegrituelen, waarvan experts hebben gespeculeerd dat dit een van de redenen is waarom geletterdheid in China wordt beschouwd als zo'n gewaardeerde kwaliteit. 



Schrijven werd en wordt nog steeds hoog gewaardeerd in de Chinese cultuur

Kalligrafie verscheen voor het eerst in de vierde eeuw en het prestige dat werd geassocieerd met het beheersen ervan en daarmee het geschreven woord werd al snel een weg naar de macht. Keizers lieten hun namen graveren in stèle (oude platen van steen en hout die als monumenten werden gebruikt) en op berghellingen om ervoor te zorgen dat ze voor het heden en de toekomst bewaard bleven. Evenzo namen wetenschappers en personen die konden schrijven veel van de meest prestigieuze rollen in de regering en de samenleving op zich. 


“Het is belangrijk om te weten dat in het Chinees (书法) letterlijk “schrijfmethode“ betekent, maar kalligrafiekunst richt zich niet alleen op hoe je schrijft, maar ook op wie je bent als je schrijft", legt Ye uit. “In het Japans noemen ze het (书 道), wat betekent: de geest van het schrijven. Ze vinden dat een kalligraaf een goed karakter moet hebben om mooi te kunnen schrijven. In China worden kinderen tot op de dag van vandaag aangemoedigd om extra kalligrafielessen te nemen om hun geduld en manier van werken en denken te trainen, en om een goed karakter op te bouwen. Er is een gezegde in China dat je iemand kunt leren kennen door zijn manier van schrijven”.


Soorten kalligrafie


Het was tijdens de Han-dynastie dat de productie van elementaire kalligrafiegereedschappen begon, zoals die van papier, inkt, inktsteen en penselen, die het schrijven en kalligrafie populair maakten. 


“Kalligrafie is ontstaan als gevolg van de structuur van Chinese karakters, die afhankelijk zijn van meerdere combinaties van lijnen die moeten worden gevormd”, zegt Ye. “Chinese karakters zijn niet gebaseerd op a-b-c maar op de vorm / figuur van objecten die zijn ontwikkeld uit het oude Chinees (甲骨文) daterend uit de 14e-11e eeuw v.o.j.”. Lezers kunnen de persoonlijkheid van de kalligraaf onderscheiden aan de hand van hun krullen en streken, terwijl het visuele aspect van kalligrafie de betekenis helpt overbrengen, zoals een omgekeerde onomatopee.


Er zijn vijf soorten scriptstijlen in Chinese kalligrafie

“Er zijn vijf schriftstijlen die veel worden gebruikt in Chinese kalligrafie”, vervolgt Ye. “Regulier, semi-cursief, cursief, administratief en zegelschrift. Het reguliere schrift is gemakkelijker te leren, omdat deze meer lijkt op herkenbare karakters. De semi-cursieve en cursieve schriften kunnen er echter anders uitzien afhankelijk van het handschrift van de kalligraaf. De administratieve en zegel schriften zijn het meest gecompliceerd om te leren en vereisen jaren van studie”. 


Materialen die je nodig hebt


Het is essentieel om te beschikken over de juiste gereedschappen als je wil beginnen met kalligrafie. “Voor Chinese kalligrafie heb je een penseel, inkt, inktsteen en wat rijstpapier nodig (in het Chinees bekend als Wen Fang Si Bao) om te kunnen oefenen. Het penseel vervult de belangrijkste rol bij het schrijven. De penselen zijn gemaakt van dierlijk haar gebonden in een omhulsel van bamboe of porselein of zelfs hoorn. Het haar moet zacht zijn, maar moet flexibel genoeg zijn, zodat je het tijdens het schrijven heel gemakkelijk kunt draaien en duwen. Konijnen-, geiten- en wezelhaar zijn vrij populair”.



Het hebben van een goed penseel is misschien wel het belangrijkste hulpmiddel bij succesvolle kalligrafie

Kalligrafie is gebonden aan de kwaliteit van het gebruikte gereedschap omdat dit een kalligraaf in staat stelt om zich adequaat uit te drukken in zijn schrijven. De manier waarop een penseel inkt vasthoudt en de manier waarop de persoon ervoor kiest om dit in dikke of dunne streken te hanteren, maakt allemaal deel uit van het illustreren van een karakter en van zichzelf.


En tegenwoordig is het gemakkelijk om bronnen te vinden om te leren. “Er zijn op de markt bedrukte vierkante vellen verkrijgbaar met voorgedrukte streken. Deze zijn heel eenvoudig en gemakkelijk te gebruiken tijdens het oefenen. Een korte cursus Chinees voor beginners wordt aanbevolen als je begint”. 

____________________

Ontdek ons assortiment van kalligrafiegereedschappen en Chinese kunst in onze  wekelijkse veiling of registreer je als verkoper.


Ontdek meer Chinese kunst  | Japanse kunst


Deze artikelen vind je misschien ook interessant:

Leer snel meer over Japanse houtsnedeprenten

De Boeddha is een non-binair idool geworden

De oude kunst van bonsai: Japanse esthetiek in een bloempotje

Maak je gratis Catawiki account aan

Bij Catawiki word je elke week verrast met ons aanbod van bijzondere objecten. Meld je vandaag aan en verken onze wekelijkse veilingen die door ons team van gespecialiseerde experts worden samengesteld.

Maak account
Deel dit artikel
Close Created with Sketch.
Nog niet geregistreerd?
Door gratis een Catawiki-account aan te maken, kun je bieden op onze 50.000 bijzondere objecten die iedere week geveild worden.
Registreer nu!